ผลข้างเคียงของการให้ อาหารสายยาง ผ่านจมูก !การให้อาหารทางสายยางผ่านจมูก (NG Tube) แม้จะเป็นวิธีที่ช่วยให้ผู้ป่วยได้รับสารอาหารอย่างต่อเนื่อง แต่เนื่องจากสายยางต้องพาดผ่านเนื้อเยื่อที่อ่อนโยนในโพรงจมูกและคอหอย จึงอาจทำให้เกิดผลข้างเคียงที่ผู้ดูแลควรเฝ้าระวัง ดังนี้ครับ
1. ผลข้างเคียงทางกายภาพ (Physical Side Effects)
การระคายเคืองและแผลกดทับ: สายยางที่แข็งหรือกดทับจุดเดิมนานๆ อาจทำให้ปีกจมูกแดง เป็นแผล หรือเกิดการอักเสบในโพรงจมูกได้
วิธีป้องกัน: เปลี่ยนตำแหน่งการติดพลาสเตอร์ทุก 1-2 วัน และเช็ดทำความสะอาดจมูกด้วยน้ำเกลือ
เจ็บคอหรือกลืนลำบาก: ผู้ป่วยมักรู้สึกเหมือนมีสิ่งแปลกปลอมติดอยู่ในคอ ทำให้ระคายเคืองเวลาพยายามกลืนน้ำลาย
ภาวะไซนัสอักเสบ: ในผู้ป่วยบางราย สายยางอาจไปอุดกั้นทางระบายของไซนัส ทำให้เกิดการสะสมของน้ำมูกและเชื้อโรคจนอักเสบได้
2. ผลข้างเคียงต่อระบบทางเดินหายใจ (อันตรายที่สุด)
ปอดอักเสบจากการสำลัก (Aspiration Pneumonia): หากสายยางเลื่อนหลุดออกมาที่คอ หรือผู้ป่วยนอนราบขณะให้อาหาร อาหารอาจไหลย้อนกลับเข้าสู่หลอดลมและปอดได้
สัญญาณเตือน: มีไข้ ไอ หายใจหอบเหนื่อย หรือออกซิเจนปลายนิ้วลดลง
เสียงแหบ: หากสายยางสัมผัสกับกล่องเสียงนานๆ อาจทำให้ผู้ป่วยมีอาการเสียงเปลี่ยนชั่วคราวได้
3. ผลข้างเคียงต่อระบบทางเดินอาหาร
ท้องอืดและแน่นท้อง: เกิดจากการให้อาหารเร็วเกินไป หรือมีลมเข้าทางสายยางมากขณะเตรียมอาหาร
ท้องเสีย: มักเกิดจากความสะอาดของอุปกรณ์ หรือสูตรอาหารที่มีความเข้มข้น (Osmolality) สูงเกินไปจนลำไส้ปรับตัวไม่ทัน
เลือดออกในทางเดินอาหาร: ปลายสายยางอาจเสียดสีกับผนังกระเพาะจนเป็นแผลเล็กๆ หากดูดเช็กแล้วพบเลือดปนออกมาควรรีบปรึกษาแพทย์
💡 เคล็ดลับ: "การดูแลช่องปาก"
ผลข้างเคียงทางอ้อมที่พบบ่อยคือ "ช่องปากแห้งและติดเชื้อ" เนื่องจากผู้ป่วยไม่ได้เคี้ยวอาหารทำให้น้ำลายน้อยลง แนะนำให้ใช้ผ้าชุบน้ำสะอาดเช็ดลิ้นและเหงือกวันละ 2 ครั้ง เพื่อลดการสะสมของแบคทีเรียที่อาจทำให้ปอดติดเชื้อได้
