ปัญหาที่มักพบในการให้อาหารสายยางผ่านรูจมูกการให้อาหารผ่านสายสวนรูจมูก (Nasogastric Tube หรือ NG Tube) เป็นวิธีที่นิยมใช้กันมาก แต่เนื่องจากสายต้องผ่านช่องจมูกและคอหอยตลอดเวลา จึงมักเกิดปัญหาเฉพาะที่ผู้ดูแลต้องหมั่นสังเกต ดังนี้ครับ
1. ปัญหาบริเวณจมูกและใบหน้า (Mechanical Issues)
แผลกดทับที่ปีกจมูก: สายยางที่แข็งหรือการติดพลาสเตอร์ที่ดึงรั้งมากเกินไป ทำให้ผิวหนังปีกจมูกขาดเลือดและกลายเป็นแผลได้
วิธีป้องกัน: เปลี่ยนตำแหน่งการติดพลาสเตอร์ทุก 1-2 วัน และทำความสะอาดคราบมันที่ปีกจมูกเสมอ
จมูกอักเสบหรือไซนัสอักเสบ: การมีสายค้างอยู่นานๆ อาจไปอุดกั้นทางระบายน้ำมูก จนเกิดการสะสมของเชื้อโรค
จุดสังเกต: มีน้ำมูกขุ่นข้น มีกลิ่นเหม็น หรือผู้ป่วยดูอึดอัดคัดจมูกตลอดเวลา
2. ปัญหาเกี่ยวกับตำแหน่งของสายยาง (Displacement)
เป็นปัญหาที่อันตรายที่สุด เพราะสายอาจเลื่อนหลุดโดยที่ผู้ดูแลไม่ทันสังเกต
สายเลื่อนหลุดออกมาบางส่วน: อาจเกิดจากการที่ผู้ป่วยเผลอดึง หรือการขยับตัวแรงๆ ทำให้ปลายสายเลื่อนขึ้นมาค้างที่หลอดอาหาร
ความเสี่ยง: หากฟีดอาหารต่อ อาหารจะสำลักเข้าปอดทันที
วิธีเช็ก: ตรวจดู "ขีดสัญลักษณ์" บนสายยางที่จมูกก่อนฟีดทุกมื้อ
สายขดในปาก: ปลายสายอาจย้อนขึ้นมาขดอยู่ในช่องปากหรือคอหอย
วิธีเช็ก: ให้ผู้ป่วยอ้าปากและใช้ไฟฉายส่องดูว่าเห็นสายขดอยู่หลังลำคอหรือไม่
3. ปัญหาการระคายเคืองทางเดินอาหารและทางเดินหายใจ
อาการไอและระคายเคืองคอ: สายยางไปกระตุ้นให้ผู้ป่วยรู้สึกเหมือนมีสิ่งแปลกปลอมติดคอ ทำให้ไอสะบัด ซึ่งแรงไออาจทำให้สายเลื่อนได้
ภาวะกรดไหลย้อน: การใส่สาย NG จะทำให้หูรูดระหว่างหลอดอาหารกับกระเพาะอาหารปิดไม่สนิท ทำให้น้ำย่อยหรืออาหารขย้อนกลับขึ้นมาได้ง่ายกว่าปกติ
4. ปัญหาตัวสายยางเอง (Tube Issues)
สายยางแข็งตัว: สายยางแบบยางพารา (สีขุ่น) หากใช้นานเกิน 7-14 วัน จะแข็งตัวจากกรดในกระเพาะ ทำให้ผู้ป่วยเจ็บและระคายเคือง
วิธีแก้ไข: ควรเปลี่ยนสายตามกำหนด (ยางพาราทุก 1-2 สัปดาห์ / ซิลิโคนทุก 1-3 เดือน)
สายอุดตัน (Clogging): มักเกิดจากการล้างสายไม่สะอาดหลังให้ยาที่มีลักษณะเหนียวหรือเม็ดใหญ่
วิธีป้องกัน: ต้อง Flush น้ำต้มสุก 30-50 มล. ทุกครั้งแบบกระแทกเบาๆ (Pulse flush)
